Symptomen
- Uitwerpselen op de klavierbodem, onder de toetsen of onder in de kast
- Aangevreten of dunner wordend vilt op hamers, dempers of toetsbussen
- Kleine gaatjes in het vilt, motlarven, cocons of spinsel
- Een muffe of naar ammoniak ruikende geur als je de klep opent
- Toetsen die plakken, klikken of niet meer goed spelen
Mogelijke oorzaken
Muizen die binnenin nestelen
Het onderste deel van een piano is donker, rustig en zit vol vilt en wol, dat muizen als nestmateriaal gebruiken. Hun urine tast bovendien metalen onderdelen aan.
Kleermotten die vilt eten
Motlarven eten het wolvilt in hamers, dempers en bussen, vooral in piano's waar weinig op gespeeld wordt.
Lange tijd ongebruikt
Een piano die maandenlang dicht in een berging, kelder of leeg appartement staat, loopt het meeste risico.
Wat je veilig zelf kunt controleren
- 1Haal het onderpaneel eraf of open de klep en zoek met een zaklamp naar uitwerpselen, nestmateriaal en aangevreten vilt.
- 2Bekijk de hamers en de viltstroken aan de uiteinden van de toetsen op gaatjes of kale plekken.
- 3Pak het ongedierte in de kamer aan: vallen buiten de piano, kieren dichten of een ongediertebestrijder.
- 4Zuig los vuil van de bodem van de kast met een zacht borstelmondstuk en draag daarbij handschoenen en een mondkapje.
- 5Speel regelmatig op de piano en open hem om de paar maanden; beweging schrikt motten af.
Wat je niet moet doen
- Leg geen gifkorrels, mottenballen of insecticide in de piano of bij de mechaniek; ze laten resten en geuren achter, en sommige beschadigen vilt en lak.
- Zuig of borstel de hamers en mechaniekonderdelen niet zelf; ze raken makkelijk uit positie.
- Negeer uitwerpselen niet: muizenurine tast snaren en pennen aan en de schade blijft zich uitbreiden.
Zelf oplossen of een vakman bellen
Dit lukt je meestal zelf
- Met een zaklamp naar binnen kijken
- Vuil van de bodem van de kast zuigen
- Vallen zetten in de kamer, buiten de piano
- De piano regelmatig openen en bespelen
Bel een technicus
- Aangevreten of door motten aangetast hamer- of dempervilt
- Een nest in de mechaniek of het toetsenraam
- Toetsen die na een plaag niet meer spelen
- Sterke geur of corrosie door urine
Wat een technicus doet
Een technicus haalt de mechaniek en toetsen eruit, maakt de binnenkant van de kast schoon en ontsmet hem, en vervangt waar nodig aangevreten bussen, dempervilt of hamervilt. Lichte schoonmaak en een paar viltjes kosten meestal een paar uur; zware schade vraagt soms een reparatie in de werkplaats van een aantal dagen. Daarna wordt de piano gereguleerd en gestemd.
Op de snaren van een piano staat zo'n 18 tot 20 ton spanning. Moet je voor een reparatie de mechaniek openen, aan stempennen draaien of vlak bij de snaren werken, laat het dan over aan een technicus.