Máy lên dây đàn piano online

Cách kiểm tra đàn piano của bạn

1. Chọn một căn phòng yên tĩnh và tắt quạt, máy lạnh hay TV đang mở.
2. Nhấn "Bắt đầu nghe" và cho phép dùng micrô. Âm thanh được phân tích trên thiết bị của bạn và không bao giờ được tải lên.
3. Đặt điện thoại hoặc laptop gần đàn: phía trên nắp đang mở của đàn grand, hoặc gần đỉnh đàn đứng khi đã mở nắp.
4. Nhấn mạnh một phím và để âm vang. Bắt đầu với A4 (nốt A ngay trên C giữa), sau đó kiểm tra thêm vài nốt từ C3 đến C6.
5. Sau ba nốt trở lên ở khoảng giữa bàn phím, công cụ sẽ đưa ra kết luận chung dựa trên độ lệch trung bình.

Ý nghĩa của số đo cent

Một cent là một phần trăm của nửa cung, nên một quãng tám có 1.200 cent. Kim chỉ cho thấy nốt bạn vừa chơi lệch bao nhiêu so với cao độ chính xác theo bình quân luật: số âm nghĩa là thấp (non), số dương nghĩa là cao (già).

Trong khoảng ±5 cent, một nốt đơn lẻ nghe vẫn đúng với hầu hết mọi người. Quá 10–15 cent, đàn bắt đầu nghe chua khi đi cùng giọng hát, nhạc cụ khác hay bản thu âm, và từ 20 cent trở lên thì sự khác biệt rất rõ. Vì việc lên dây tác động lên cả cây đàn, giá trị trung bình của nhiều nốt nói lên nhiều điều hơn bất kỳ phím đơn lẻ nào.

Vì sao đàn piano bị lạc dây

Một cây đàn piano chịu khoảng 18–20 tấn lực căng dây trên bảng cộng hưởng và bảng giữ trục bằng gỗ. Gỗ hút và nhả hơi ẩm, nên bảng cộng hưởng phồng lên khi trời ẩm (cao độ tăng) và co lại khi trời khô (cao độ giảm). Mùa hè ẩm ướt, những đợt nóng khô, máy sưởi và máy lạnh đều làm cao độ xê dịch.

Dây mới tiếp tục giãn trong một hai năm đầu, việc di chuyển đàn làm lệch dây, và ở đàn cũ, trục chỉnh dây có thể không còn giữ chặt. Một cây đàn nhiều năm không được lên dây thường bị tụt xa dưới A440, và khi đó một lần lên dây đơn giản là không đủ.

A440 và các cao độ chuẩn khác

A440 nghĩa là nốt A ngay trên C giữa rung 440 lần mỗi giây. Chuẩn này được thống nhất quốc tế năm 1939 và sau đó được công bố thành tiêu chuẩn ISO 16; trước đó, cao độ chuẩn rất khác nhau giữa các nước và các dàn nhạc (chuẩn năm 1859 của Pháp là A435).

Ngày nay nhiều dàn nhạc lên dây cao hơn một chút, khoảng A442–A443, còn các nhóm nhạc baroque thường dùng A415. A432 được ưa chuộng trên mạng nhưng không có đặc tính âm học nào đặc biệt. Đàn piano thường được lên dây theo A440, và thợ lên dây có thể chỉnh theo cao độ khác nếu bạn yêu cầu: hãy chọn cao độ chuẩn tương ứng ở trên để kiểm tra theo nó.

Vì sao âm trầm và âm cao hơi lệch

Dây đàn piano cứng, nên các bồi âm của chúng hơi cao hơn bội số chính xác của âm cơ bản (tính bất hòa âm, inharmonicity). Để các quãng tám nghe trong trẻo, thợ lên dây giãn (stretch) cao độ: âm trầm thấp nhất được chỉnh hơi thấp và âm cao nhất được chỉnh hơi cao so với tần số lý thuyết. Một cây đàn được lên dây tốt có thể đo −10 đến −20 cent ở tận cùng âm trầm và +10 đến +30 cent ở tận cùng âm cao, vì vậy kết luận chỉ dùng các nốt từ C3 đến C6.

Vì sao lên dây cần thợ chuyên nghiệp

Công cụ này cho bạn biết đàn lệch bao nhiêu; nó không thể lên dây đàn. Phần lớn các nốt có hai hoặc ba dây, mỗi dây phải được đưa về đúng cao độ rồi khớp với nhau, bằng cờ lê lên dây, nêm chặn tiếng và một đôi tai được rèn luyện. Trục chỉnh dây phải được cố định để giữ nguyên vị trí, chứ không chỉ vặn cho đến khi số đo trông có vẻ đúng.

Nếu đàn tụt xa dưới cao độ chuẩn, kéo đàn lên đồng nghĩa với việc thêm hàng tấn lực căng, và thợ lên dây thường sẽ nâng cao độ trước rồi mới lên dây tinh chỉnh. Dây cũ hoặc gỉ có thể bị đứt, và cờ lê bị trượt có thể làm hỏng bảng giữ trục. Xin đừng tự làm: lên dây chuyên nghiệp an toàn hơn và giữ được lâu hơn.

Giới hạn của máy lên dây online

• Micrô điện thoại nghe toàn bộ căn phòng, nên tiếng ồn xung quanh và tiếng vang có thể làm số đo nhảy lung tung.
• Nếu các dây của một nốt lệch nhau (không còn đồng âm), nốt đó sẽ bị "phách" và số đo dao động. Chỉ riêng điều đó đã là dấu hiệu đàn cần lên dây.
• Máy lên dây hiển thị nốt gần nhất. Một cây đàn thấp hơn quá nửa cung sẽ hiện nốt bên dưới với số đo cao.
• Các nốt trầm nhất có âm cơ bản yếu và có thể khó đo với loa nhỏ và micrô điện thoại.