Symptomen
- Harde tonen klinken schel, metalig of doordringend
- De discant klinkt blikkerig of glazig
- Zacht spelen is moeilijk; zachte tonen springen eruit
- De klank is ongelijk, met sommige tonen veel helderder dan andere
Mogelijke oorzaken
Verharde hamers
Door jaren spelen wordt het hamervilt samengedrukt en krijgt het groeven, zodat de hamer aanslaat als een hard oppervlak.
Harde, weerkaatsende kamer
Tegelvloeren, kale muren, grote ramen en weinig meubels, zoals in veel appartementen, versterken de scherpte.
Droge lucht
Lage luchtvochtigheid verhardt het vilt en spant de zangbodem strakker, waardoor de klank scherper wordt.
Intonatie uit de fabriek
Sommige piano's komen helder geïntoneerd uit de fabriek, vooral kleinere piano's en sommige nieuwere modellen.
Wat je veilig zelf kunt controleren
- 1Leg een dik vloerkleed onder en rond de piano en zorg voor gordijnen of zachte stoffering in de kamer.
- 2Zet een piano 5 tot 10 cm van de muur af en probeer hem iets schuin te zetten.
- 3Zet de klep van een vleugel op de korte stok of houd hem dicht, of houd de bovenklep van een piano dicht.
- 4Meet de luchtvochtigheid; ligt die onder ongeveer 40 procent, zet dan een luchtbevochtiger in de kamer.
- 5Noteer welke tonen het schelst klinken, zodat de technicus daar gericht aan kan werken.
Wat je niet moet doen
- Prik of steek niet zelf in de hamers; verkeerd geplaatste naaldsteken kunnen de klank voorgoed verpesten.
- Prop geen handdoeken of schuim in de piano; ze kunnen de mechaniek en dempers hinderen.
- Breng geen vloeistoffen of verzachters aan op het hamervilt.
Zelf oplossen of een vakman bellen
Dit lukt je meestal zelf
- Vloerkleden en gordijnen toevoegen
- De piano van de muur af zetten
- De klep sluiten
- De luchtvochtigheid in de kamer verhogen
Bel een technicus
- Intoneren met naalden om hamers zachter te maken
- Gegroefde hamers bijvijlen
- Heldere en doffe tonen gelijktrekken
- Een studeerdemper inbouwen om zachter te spelen
Wat een technicus doet
De technicus intoneert de hamers: hij vijlt hard, gegroefd vilt weg en prikt voorzichtig met naalden in de schouders om het vilt veerkrachtiger te maken, toon voor toon, tot de klank gelijkmatig is. Een volledige intonatie duurt meestal 1 tot 3 uur en gebeurt vaak na een stembeurt.
Op de snaren van een piano staat zo'n 18 tot 20 ton spanning. Moet je voor een reparatie de mechaniek openen, aan stempennen draaien of vlak bij de snaren werken, laat het dan over aan een technicus.