Objawy
- Klawisz opada i wraca, ale dźwięku nie słychać
- Dźwięk jest bardzo cichy albo zamiast niego słychać stuknięcie lub kliknięcie
- Dźwięk pojawia się tylko przy mocnym albo tylko przy cichym graniu
- Sąsiednie dźwięki grają normalnie
Prawdopodobne przyczyny
Złamany trzonek lub flansza młotka
Cienki drewniany trzonek, na którym osadzony jest młotek, może pęknąć, a flansza, która mocuje go do mechanizmu, złamać się lub poluzować, więc młotek nigdy nie dosięga struny.
Młotek nie wraca do pozycji
Jeśli popychacz nie wraca pod młotek, bo pękła sprężyna lub część jest źle ustawiona, klawisz się rusza, ale przy kolejnym naciśnięciu młotek nie uderza.
Zerwana struna
W basie dźwięk ma jedną lub dwie struny, więc zerwanie jednej może go wyciszyć. W górnym rejestrze dźwięk raczej ściszy się, niż zamilknie.
Przeszkoda
Ołówek, zabawka albo luźna część leżąca w mechanizmie może zagradzać drogę młotkowi.
Problem z tłumikiem lub filcem
Rzadko strunę wycisza tłumik, który się nie podnosi, albo luźny filc.
Co możesz bezpiecznie sprawdzić sam
- 1W pianinie otwórz górną klapę, a w fortepianie główną pokrywę, i obserwuj młotek, powoli naciskając niemy klawisz.
- 2Jeśli młotek w ogóle się nie rusza, problem leży między klawiszem a mechanizmem; jeśli się rusza, ale zatrzymuje przed struną, poszukaj, co go blokuje.
- 3Obejrzyj struny tego dźwięku: czy któraś nie jest wyraźnie zerwana lub zwinięta.
- 4Sprawdź, czy nie jest włączony pedał piano albo moderator (w wielu pianinach środkowy pedał); filcowy tłumik potrafi bardzo wyciszyć dźwięki.
Czego nie robić
- Nie sięgaj do mechanizmu, mocno naciskając klawisze; młotki poruszają się szybko i można je uszkodzić.
- Nie próbuj kleić złamanego trzonka domowym klejem na miejscu; zwykle trzeba go wyjąć i porządnie naprawić lub wymienić.
- Nie ciągnij za zerwaną strunę; jej koniec jest ostry i pod napięciem.
Zrób to sam czy wezwij fachowca
Zwykle poradzisz sobie sam
- Wyłączenie moderatora lub pedału piano
- Wyjęcie widocznego przedmiotu z mechanizmu
- Ustalenie, czy winny jest młotek, czy struna
Wezwij stroiciela
- Złamany lub luźny młotek, trzonek albo flansza
- Zerwana struna
- Młotek nie wraca po każdym uderzeniu
- Kilka niemych dźwięków naraz
Co zrobi stroiciel
Stroiciel wymienia lub ponownie wkleja złamany trzonek albo flanszę, wymienia osie w luźnych częściach, reguluje sprężynę popychacza albo zakłada nową strunę w miejsce zerwanej. Większość pojedynczych niemych dźwięków naprawia się podczas jednej wizyty w około 30–60 minut; nowa struna basowa może wymagać dodatkowego strojenia, gdy się ułoży.
Struny pianina naciągnięte są z siłą około 18–20 ton. Jeśli naprawa wymaga otwierania mechanizmu, kręcenia kołkami stroikowymi albo pracy w pobliżu strun, zostaw ją stroicielowi.