Hoger of lager?

Wat het traint

De richting van een kleine toonhoogteverandering horen is de eerste vaardigheid van stemmen op het gehoor: voordat je een noot kunt corrigeren, moet je weten welke kant hij op is gegaan. De rondes krimpen van 30 cent naar 5, van een verschil dat de meeste mensen meteen horen tot een verschil waar je je aandacht bij moet houden.

Grote verschillen klinken als twee noten; kleine klinken als dezelfde noot die iets omhoog of omlaag leunt. Luister naar het allereerste begin van elke noot, daar is de toonhoogte het duidelijkst.

Waarom stemmers erop letten

Een piano verloopt doordat het hout en de snaren reageren op luchtvochtigheid en temperatuur, en vaak zakt hij omlaag. Een stemmer vergelijkt elke noot met een noot die al gestemd is en hoort welke kant hij op is gegaan voordat hij aan de stempen draait.

De andere spellen

• Welke is vals?Een referentienoot, dan nog twee. De ene is gelijk, de andere zit er een klein beetje naast. Kies de noot die ernaast zit.
• Stem hem zelfTwee snaren van dezelfde noot klinken samen. Draai de stempen met de schuifregelaar tot de zweving stopt.
• Hoor de zwevingenTwee paar snaren, binnen elk paar net niet gelijk gestemd. Welk paar zweeft sneller?
• Welke piano moet gestemd worden?Dezelfde korte melodie op drie piano's. Eén is meer verlopen dan de andere. Welke?
• Benoem het intervalTwee noten, eerst na elkaar en dan samen. Welk interval is het?
• Vrolijk of verdrietig?Er klinkt een akkoord. Is het majeur (helder, vrolijk) of mineur (donkerder, verdrietig)?
• Welke toets was dat?De centrale C, dan een mysterietoets. Tik hem aan op het klavier. Na een misser helpen hints.